ลำดับของความคิด

เมื่อเช้านี้ฉัน round ward และพบว่าการสั่งการรักษาผู้ป่วยของน้องๆ ยังไม่รัดกุมเพียงพอ เมือ่ได้ลองกลับมาคิดดูฉันคิดว่าไม่น่าจะเกิดจากความไม่รู้ แต่น่าจะเป็นจากการขาดการลำดับความคิดเป็นขั้นตอนมากกว่า ฉันขอให้หลักการในการพิจารณาการสั่งการรักษาผู้ป่วยง่ายๆดังนี้ ซึ่งบางคนรู้อยู่แล้วแต่อาจจะลืมไป การคิดตามหลักการนี้ไม่ได้ทำให้ round ward ช้าลงหรอกน่าจะทำให้เร็วขึ้นด้วย เพราะเราจะไม่ขาดตกหลงลืมสิ่งใดไป ซึ่งประกอบด้วย FARMS

F = food, A = activity, R = record, M = medication, S = specific

food คนไข้ ควร NPO อยู่หรือไม่, ควร step diet หรือไม่, ควรกินทางปากหรือทางสายยาง, ควรกินอาหารแบบใดมีโรคประจำตัวใดเป็นตัวกำหนด และควรให้ IV เสริมหรือไม่ในอัตราเท่าใด ขอให้เริ่มคิดแบบนี้ก่อนน่าจะไม่พลาด

activity คนไข้ควรนอนนิ่งๆหรือควรขยับลุกนั่งเดิน, คนไข้ควรออกกำลังส่วนใดเป็นพิเศษ ปอด? แขนขา? หรือคนไข้ควรจำกัดการเคลื่อนไหว

record ก็ให้เริ่มดูจากฟอรม์ปรอทของพยาบาลนั่นเอง ดูvital sign และ record ต่างๆ urine, O2 sat, drain ถ้ามี เพื่อพิจารณาดูว่า ทิศทางของการตอบสนองต่อการรักษาของคนไข้เป็นไปในทางที่ดีขึ้นหรือแย่ลง ควร monitor สิ่งใดต่อ หรือควรเลิก monitor สิ่งใดซึ่งรวมไปถึงการเอาสายต่างๆออกจากตัวคนไข้นั่นเอง

medication ขอให้คิดว่ายาทั้งหลายให้โดยไม่จำเป็นก็คือยาพิษ ขอให้ใช้ยาให้น้อยที่สุดโดยมีประสิทธิภาพมากที่สุด ยาฉีดควรจะเปลี่ยนเป็นยากินได้หรือยัง และยาตัวใดไม่จำเป็นต้องให้ และระวังยาที่มีผลจะทำให้การ monitor บางอย่างของเราเพี้ยนไป ตรงนี้คงอธิบายยาก ยกตัวอย่างง่ายๆ เช่นการให้ยากลุ่ม beta-blocker กับการ monitor ระดับน้ำตาลเป็นต้น

specific ก็คือคนไข้แต่ละคน อาจจะรอผลการตรวจบางอย่างที่ไม่เหมือนกัน เพื่อประกอบการวางแผนการรักษาเช่น รอผลการเพาะเชื้อ รอผลการทำ ultrasound เป็นต้น หวังว่าน้องๆที่อ่านบทความนี้แล้วจะดูแลผู้ป่วยได้ดีและฉับไวขึ้นครับ